Een vacaturetekst zonder clichés is net zo lastig te vinden als een schaap met 5 poten. Vacatureteksten staan vol clichématige termen die eerder tegen je werken dan voor je werken. En dat is niet handig in een arbeidsmarkt waar kandidaten schaars zijn. Met clichématige en vage taal schrik je potentiële kandidaten af, in plaats van ze aan te moedigen tot solliciteren. Laten we daarom starten met het schrappen van de volgende clichés uit vacatureteksten:

1 • Beestachtige namen

Hele dierentuinen komen voorbij in vacatureteksten. Ben je geen ‘spin-in-het-web’, ‘salestijger’ of ‘commerciële duizendpoot’? Dan kun je het als sollicitant wel schudden. We durven het bijna niet te zeggen, maar wees niet zo dom als een koe en stoot je net als de ezel geen 2 keer aan dezelfde steen. Met andere woorden: schrap de beestennamen in een vacaturetekst. Dieren kunnen namelijk niet lezen.

Inclusief is het ook niet. Met dierentaal in jouw vacaturetekst ziet je tekst er niet alleen ouderwets uit, maar sluit je ook veel mensen uit. Niet iedereen kan zich identificeren met termen als salestijger of duizendpoot. Dit soort metaforen voorkomt dat je de juiste kandidaten aanspreekt. De vraag is sowieso of potentiële kandidaten zich nog aangesproken voelen wanneer ze als een schaap of een duizendpoot worden beschreven.

2 • Affiniteit

Als we ergens geen affiniteit mee hebben, is het wel met het woord ‘affiniteit’. We zien vooral bij het kopje ‘functievereisten’ dit woord te pas en te onpas terugkomen. Het is namelijk logisch dat een verpleegkundige affiniteit heeft met de zorg, een tekstschrijver affiniteit heeft met tekst en dat een online mediamanager affiniteit heeft met online media. Wist je bovendien dat het woord affiniteit geen B1 is? Een extra reden om het te schrappen dus.

3 • Proactief

Alleen maar actief is tegenwoordig niet goed genoeg meer. Nee, je moet echt ‘proactief’ zijn. Bij het horen van dit woord krijgen we proactief de kriebels, want wat er eigenlijk mee wordt bedoeld? Iemand die initiatief toont, die gemotiveerd is en die kansen grijpt wanneer die zich voordoen. Zeg dat gewoon, dan ben je meteen duidelijk en heb je weer een cliché minder in je vacaturetekst.

4 • Geen 9-tot-5-mentaliteit

Nee, want tegenwoordig moet je altijd en overal bereikbaar zijn. ’s Avonds nog even de mailbox checken en een verslag uitwerken moet kunnen toch? Niet dus! Het is niet voor niks dat er zoveel mensen met burn-outs en depressies kampen. Gelukkig zijn er steeds meer organisaties die wél een 9-tot-5-beleid voeren, waarbij de telefoon ’s avonds verplicht uit moet.

5 • Flexibiliteit

Alleen als je de ‘downward dog’ kunt ben je flexibel genoeg en mag je solliciteren. Het kunnen van een yogapose is niet wat je bedoelde toen je ‘flexibiliteit’ in je vacaturetekst opnam toch? Nee, je bent waarschijnlijk op zoek naar een medewerker die snel kan schakelen tussen verschillende opdrachten of een kandidaat die flexibel is met werktijden vanwege wisselende diensten. Als je het waarom van de flexibiliteit omschrijft, voorkom je een holle frase en heb je weer een clichéwoord geschrapt.

6 • Hands-on

Engelse termen weten hun weg in Nederland wel te vinden. WhatsAppen, mailen en checken zijn zo ingeburgerd dat we er amper nog Nederlandse woorden voor kunnen verzinnen. Maar, met de hands-on-mentaliteit raden we je dat wel aan.

7 • Enthousiast

Denk je dat mensen op jouw vacature reageren als ze níet enthousiast zijn over de functie? Daar heb je het woordje ‘enthousiast’ echt niet voor nodig. Helemaal niet omdat iedereen dit woord anders kan opvatten. In een vacaturetekst wordt er vaak mee bedoeld dat iemand positief is, gemotiveerd en met plezier aan de slag gaat. Probeer het ook zo onder woorden te brengen en je hebt ‘enthousiast’ niet meer nodig.

8 • Teamplayer

Nog zo’n Engelse term die wat ons betreft regelrecht de prullenbak in kan: samenwerken hoort in 99% van de banen gewoon bij het werk. Het is bijna net zo vanzelfsprekend als ademhalen, dus laat ‘teamplayer’ gewoon weg. Benoem in plaats daarvan met wie en met hoeveel mensen de kandidaat gaat samenwerken en hoe die samenwerking er uit zal zien.

9 • Verbinder

Niet alleen in het ziekenhuis zoeken ze naar experts die met verband kunnen omgaan. Het aantal vacatureteksten waarin naar een verbinder wordt gevraagd stijgt. En dat vinden we geen positieve ontwikkeling. Wat moet je met elkaar verbinden dan? Mensen? Dingen? Of mensen met dingen?

10 • Dynamisch

Dynamisch is een goed voorbeeld van woorden die in de categorie ‘vaag taalgebruik’ vallen. Het zegt niks over zowel de functie als over de kandidaat. Want wat bedoel je met een dynamische organisatie of een dynamische kandidaat? Dat deze persoon continu in beweging is? Of dat jouw organisatie continu in beweging is? En wat is beweging dan precies?

Weg met de clichés

Potentiële sollicitanten trappen niet meer in clichés. Je geeft er een gevoel van gemakzucht mee af en wekt eerder wantrouwen dan vertrouwen. Schrijf daarom onderscheidend, onderbouw met voorbeelden en schrap de clichés. Laten we de clichés en metaforen achter ons laten en ons richten op eerlijke, inclusieve en concrete communicatie. Alleen dan kunnen we de talenten bereiken die we zoeken. Wedden dat je er dan meteen uitspringt met jouw vacaturetekst?!

Teveel theorie om te onthouden en toe te passen? Te weinig tijd? Of ben je het gewoon zat om zelf je teksten te schrijven? Onze schrijvers buigen zich met plezier over jouw tekstvraag.